کتاب زمان دست دوم اثر سوتلانا آلکساندرونا الکسیویچ، نویسنده و روزنامهنگار برجسته بلاروسی، یکی از مهمترین آثار در حوزه تاریخ شفاهی است که به بررسی زندگی مردم عادی در دوران پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی میپردازد. این کتاب، که نخستینبار در سال ۲۰۱۳ منتشر شد، پنجمین اثر از مجموعه «صداهایی از آرمانشهر» است و بهعنوان یک مستند ادبی، تجربههای زیسته شهروندان شوروی سابق را با صداقتی بینظیر به تصویر میکشد.
زمان دست دوم مجموعهای از مصاحبهها و روایتهای شخصی است که الکسیویچ طی سالهای ۱۹۹۱ تا ۲۰۱۲ با افراد مختلف انجام داده است. این افراد از اقشار و سنین گوناگون جامعه شوروی سابق هستند؛ از استادان دانشگاه و قهرمانان جنگی گرفته تا کاسبان و اعضای سابق حزب کمونیست. الکسیویچ با گردآوری این روایتها، تصویری جامع و چندصدایی از زندگی در دوران گذار از کمونیسم به سرمایهداری ارائه میدهد.
کتاب بهطور عمیق به تأثیرات فروپاشی شوروی بر زندگی مردم میپردازد و نشان میدهد چگونه این تغییرات سیاسی و اجتماعی، سرنوشت میلیونها نفر را دگرگون کرده است. الکسیویچ با استفاده از سبک مستندنگاری و روایتهای چندصدایی، بهخوبی توانسته است احساسات، ترسها، امیدها و ناامیدیهای مردم را در این دوران بحرانی به تصویر بکشد. این اثر نهتنها بهعنوان یک منبع تاریخی ارزشمند، بلکه بهعنوان یک اثر ادبی برجسته نیز شناخته میشود که توانسته است جوایز متعددی را از آن خود کند.
درباره نویسنده زمان دست دوم
سوتلانا آلکساندرونا الکسیویچ در ۳۱ مه ۱۹۴۸ در شهر ایوانو-فرانکیفسک اوکراین به دنیا آمد. پدرش بلاروس و مادرش اوکراینی بودند. او در بلاروس بزرگ شد و پس از فارغالتحصیلی از دانشگاه دولتی بلاروس، بهعنوان خبرنگار در نشریات مختلف فعالیت کرد. الکسیویچ بهخاطر سبک منحصربهفردش در مستندنگاری و روایت تاریخ شفاهی، شهرت جهانی یافت. او در سال ۲۰۱۵ بهدلیل «روایتهای چندصدایی که مظهر محنت و شجاعت در روزگار معاصر ماست» برنده جایزه نوبل ادبیات شد. از دیگر آثار برجسته او میتوان به «جنگ چهره زنانه ندارد» و «صداهایی از چرنوبیل» اشاره کرد.
چرا کتاب زمان دست دوم را بخوانیم؟
زمان دست دوم بهعنوان یک مستند ادبی، فرصتی بینظیر برای درک عمیقتر از تاریخ معاصر روسیه و تأثیرات فروپاشی شوروی بر زندگی مردم عادی ارائه میدهد. این کتاب با ارائه روایتهای صادقانه و بیپرده از تجربههای زیسته افراد، به خواننده کمک میکند تا فراتر از آمار و ارقام، با احساسات و تجربیات واقعی مردم در این دوران آشنا شود. همچنین، سبک منحصربهفرد الکسیویچ در ترکیب روایتهای چندصدایی و مستندنگاری، این اثر را به یکی از مهمترین منابع در حوزه تاریخ شفاهی تبدیل کرده است. برای خرید کتاب زمان دست دوم با گاج مارکت همراه باشید.